Szukaj

ODPORNOŚĆ DZIECKA PO CESARSKIM CIĘCIU

Marysia, 18 grudzień 2019
ODPORNOŚĆ DZIECKA PO CESARSKIM CIĘCIU

Dziś kilka słów na temat odporności maluchów urodzonych drogą cięcia cesarskiego (CC). Nasz syn, mimo dłuuuugich prób przyjścia na świat w sposób naturalny, przyszedł na świat właśnie przez cesarskie cięcie. Zbierałam informacje na temat jego odporności dla własnego użytku, ale ilość CC w moim otoczeniu jest w ostatnim czasie tak duża, że postanowiłam zebrać to w całość i opisać.

Dzieci urodzone drogą CC w większości nie mogą pochwalić się świetną odpornością. Związek między aktywnością układu odpornościowego, a cesarskim cięciem nie jest jednak do końca poznany. Wśród czynników, które potencjalnie mogą mieć wpływ, wymienia się przede wszystkim odmienną kolonizację przewodu pokarmowego malucha oraz niekorzystną reakcję stresową podczas porodu (w porównaniu do dzieci urodzonych naturalnie).

Przewód pokarmowy dziecka urodzonego w sposób fizjologiczny zasiedlany jest przez drobnoustroje z pochwy oraz okolic odbytu matki. Wciągu pierwszej doby życia, jelita dziecka są kolonizowane głównie przez bakterie rodzaju Lactobacillus, a także niepatogenne formy Escherichia Coli, Enterococcus oraz Staphylococcus. Natomiast po upływie kilku dni dominują pałeczki kwasu mlekowego Lactobacillus oraz Bifidobacterium. Cesarskie cięcie uniemożliwia proces prawidłowej kolonizacji jelit malucha. Wielu naukowców twierdzi, że flora bakteryjna dzieci po CC znacznie różni się od flory dzieci urodzonych w sposób naturalny, w związku z czym wzrasta ryzyko zakażeń bakteriami patogennymi (chorobotwórczymi). W przewodzie pokarmowym dziecka urodzonego drogą CC dominują drobnoustroje pochodzące ze skóry matki oraz potencjalnie chorobotwórcze mikroorganizmy ze środowiska szpitalnego. Flora bakteryjna takiego malucha składa się przede wszystkim z bakterii z rodzaju Staphylococcus, Corynobacterium, Propionibacterium oraz Clostridium. Kolonizacja bakteriami z rodzaju Lactobacillus oraz Bifidobacterium następuje znacznie później. Dodatkowo, ilość wyżej wymienionych dwóch szczepów jest obniżona, w porównaniu do dzieci rodzonych drogą naturalną. Co więcej, dzieci urodzone CC często są oddalone od matek, co utrudnia kolonizację bakteriami ze skóry rodzica.

Liczne badania wskazują, że odpowiedni skład flory jelitowej ma kluczowe znaczenie dla właściwego funkcjonowania układu odpornościowego (w przewodzie pokarmowym). Mikroorganizmy, które jako pierwsze kolonizują przewód pokarmowy dziecka w czasie porodu, są pierwszymi antygenami, z którymi ma styczność układ odpornościowy malucha zlokalizowany w jelitach. Kształtowanie się względnie stałej mikroflory jelitowej trwa mniej więcej dwa lata, a ostatecznie wykształcona jest ona około 7 roku życia. Okres ten nazywany jest oknem czasowym i jest bardzo istotny, ze względu na możliwość modyfikacji składu mikroflory, co z kolei przekłada się na rozwój układu odpornościowego. Wspomniana nierównowaga drobnoustrojów przekłada się na nieprawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego, a także zwiększa ryzyko niektórych chorób: alergii, atopii, astmy, otyłości, nowotworów i chorób o podłożu immunologicznym (np. celiakia, cukrzyca typu 1).

Jakie mamy możliwości wzmacniania odporności dzieci po cesarskim cięciu?

U dzieci urodzonych CC najważniejsze jest przywrócenie równowagi mikrobiologicznej jelit. Kluczowym pokarmem, odgrywającym najważniejszą rolę w prawidłowej kolonizacji przewodu pokarmowego, jest mleko matki. Jest ono naturalnym synbiotykiem, a to oznacza, że zawiera zarówno bakterie probiotyczne (m.in. Bifidobacterium, Lactobacillus) oraz prebiotyki, czyli substancje, które stymulują i odżywiają bakterie probiotyczne (oligosacharydy). Dodatkowo mleko matki jest źródłem substancji, które modulują działanie układu odpornościowego (limfocyty, leukocyty, makrofagi).

Po zakończeniu karmienia piersią zalecane jest dalsze stopniowe i ostrożne rozszerzanie diety (rozszerzanie diety zaczynamy koło 6 miesiąca życia) oraz dodatkowo podawanie probiotyków i prebiotyków (Tu odsyłam do artykułu KLIK). Dzieci urodzone drogą cięcia cesarskiego powinny otrzymywać przede wszystkim szczepy Lactobacillus rhamnosus, Lactobacillus fermentum oraz Bifidobacterium infantis. Liczne badania potwierdziły ich skuteczność oraz bezpieczeństwo stosowania u tak małych pacjentów. Aby zapewnić prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego warto również zwrócić uwagę na podaż witamin (A, D, E, C), składników mineralnych (selen, żelazo, cynk) oraz WNKT, czyli wielonienasyconych kwasów tłuszczowych. Wpływają one na aktywność komórek obronnych, a także na odpowiedź zapalną.

Witamina A wykazuje cały szereg działań wspomagających funkcjonowanie układu odpornościowego, między innymi jest to wspomaganie wytwarzania substancji (lizozymu) o właściwościach antybakteryjnych oraz wpływ na utrzymanie ciągłości błony śluzowej w jelitach co zapobiega adhezji, czyli „przyczepianiu się” bakterii chorobotwórczych. Witamina D uczestniczy między innymi w produkcji peptydów (białek) antybakteryjnych oraz zmniejsza występowanie reakcji alergicznych. Witamina E wykazuje silne działanie przeciwutleniające, dzięki czemu neutralizuje wolne rodniki. Witamina C jest również antyoksydantem (podobnie jak witamina E), czyli hamuje negatywny wpływ wolnych rodników. Żelazo wchodzi w skład enzymów niezbędnych do procesów utleniania oraz właściwego funkcjonowania układu odpornościowego. Jego niedobór zwiększa ryzyko zakażeń i infekcji. Cynk zmniejsza ryzyko zapadalności na infekcje oraz zapewnia prawidłową odpowiedź immunologiczną. Selen jest silnym przeciwutleniaczem – neutralizuje wolne rodniki. Wielonienasycone kwasy tłuszczowe z rodziny omega-3 modulują głównie odpowiedź zapalną poprzez zmniejszenie produkcji mediatorów prozapalnych.

Podsumowując, aby wspomóc układ odpornościowy maluszka urodzonego drogą cięcia cesarskiego warto karmić go wyłącznie naturalnym mlekiem matki. W momencie gdy rozszerzamy dietę dziecka, należy zwrócić uwagę, aby pokarm był bogaty w odpowiednie składniki oraz rozpocząć suplementację właściwymi bakteriami probiotycznymi.



Bibliografia:

  1.  Cho C.E., Norman M. Cesarean section and development of the immune system in the offspring. Am J Obstet Gynecol. 2013, 208(4): 249–254.
  2. Bartnicka A., Gałecka M., Mazela J. Wpływ czynników prenatalnych i postnatalnych na mikrobiotę jelitową noworodków. Standardy Medyczne/Pediatria 2016, 13: 165–172.
  3. Dominguez-Bello M.G., Costello E.K., Contreras M. i wsp. Delivery mode shapes the acquisition and structure of the initial microbiota across multiple body habitats in newborns. Proc Natl Acad Sci U S A. 2010, 107(26): 11971–11975.
  4. Jańczewska I., Domżalska-Popadiuk I. Znaczenie kolonizacji bakteryjnej przewodu pokarmowego noworodków donoszonych urodzonych drogą cięcia cesarskiego. Ann. Acad. Med. Gedan. 2014, 44: 99–104.
  5. Witkowska-Wirstlein R., Jurczyk M.U. Czynniki determinujące kolonizację przewodu pokarmowego noworodka. Pol Prz Nauk Zdr. 2016, 3(48): 285–289.
  6. Goedert J.J., Hua X., Yu G. i wsp. Diversity and composition of the adult fecal microbiome associated with history of cesarean birth or appendectomy: analysis of the American Gut Project. EBioMedicine. 2014, 1(2–3): 167–172.
  7. van Nimwegen F.A., Penders J., Stobberingh E.E. i wsp.: Mode and place of delivery, gastrointestinal microbiota, and their influence on asthma and atopy. J Allergy Clin Immunol 2011, 128: 948–955.
  8. Thysen A.H., Larsen J.M., Rasmussen M.A. i wsp. Prelabor cesarean section bypasses natural immune cell maturation. J Allergy Clin Immunol. 2015, 136(4): 1123–1125.
  9. Marchesi J.R., Adams D.H., Fava F. i wsp. The gut microbiota and host health: a new clinical frontier. Gut 2016, 65(2): 330–339.
  10. Hashemi A., Villa C.R., Comelli E.M. Probiotics in early life: a preventative and treatment approach. Food Funct. 2016, 7(4):1752–1768.
  11. Kościej A., Skotnicka-Graca U., Ozga I. Rola wybranych czynników żywieniowych w kształtowaniu odporności dzieci. Probl Hig Epidemiol 2017, 98(2): 110–117.
  12. Mesquita D.N., Barbieri M.A., Goldani HA. i wsp.: Cesarean section is associated with increased peripheral and central adiposity in young adulthood: Cohort study. PloS one. 2013, 8(6): e66827 ‘
  13. Sevelsted A., Stokholm J., Bønnelykke K. i wsp. Cesarean section and chronic immune disorders. Pediatrics. 2015, 135(1): 92–98.

Koszyk

Twój koszyk jest pusty.

Dokonaj swoich pierwszych zakupów

Cena zestawu: %bundleSum%
Anuluj